{"id":2955,"date":"2018-07-13T13:21:53","date_gmt":"2018-07-13T12:21:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/?p=2955"},"modified":"2018-11-05T14:21:32","modified_gmt":"2018-11-05T13:21:32","slug":"surveillance-van-antibioticaresistente-bacterien-in-belgische-ziekenhuizen-jaarrapport-2015","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/surveillance-van-antibioticaresistente-bacterien-in-belgische-ziekenhuizen-jaarrapport-2015\/?lang=nl","title":{"rendered":"Surveillance van antibioticaresistente bacteri\u00ebn in Belgische ziekenhuizen: Jaarrapport 2015."},"content":{"rendered":"

Inleiding \u00a0 \u00a0<\/span><\/b><\/h3>\n

Dit jaar vieren we de twintigste verjaardag van de surveillance van resistente bacteri\u00ebn in Belgische ziekenhuizen. Deze surveillance is een van de langstlopende surveillances in Europa.
Onder invloed van de evolutie van antibioticaresistentie in de Belgische zorginstellingen nam het aantal nieuw toege-voegde surveillanceluiken in de loop der jaren voortdurend toe.
Aanvankelijk was MRSA de grote vijand waarvoor in 1994 een eerste epidemiologische surveillance werd opgestart. MRSA was \u2018het schoolvoorbeeld\u2019 bij uitstek, \u201dde\u201d multiresistente bacterie waar we heel veel van geleerd hebben.
Een vijand die we vandaag hopelijk bestreden hebben. De geschiedenis leerde ons dat er minstens drie verschillende MRSA-types zijn met telkens een zeer specifieke groep risicopersonen :<\/p>\n

\u2022 ziekenhuis-MRSA (Healthcare associated MRSA),
\u2022 MRSA in de gemeenschap (Community-associated MRSA)
\u2022 MRSA gerelateerd aan dieren (Livestock-associated MRSA).<\/p>\n

Enkele jaren (jaren 90 van vorige eeuw) na de opstart van de MRSA-surveillance deed zich ook een cascade van resistentiemechanismen voor bij Gram-negatieve bacteri\u00ebn. Multiresistente Enterobacter aerogenes<\/i> (surveillance gestart in 2000), was de eerste uit een reeks van resistent geworden enterobacteri\u00ebn (E. coli, K. pneumoniae en E. cloacae<\/i>): resistent voor cefalosporines van de 3de en 4de generatie en enkele jaren later, resistent voor carbapenem-antibiotica. Sommige van deze multiresistente bacteri\u00ebn produceerden ook enzymen van het type breedspectrum beta-lactamasen (ESBL- surveillance opgestart in 2005) of van carbapenemasen (CPE-surveillance opgestart in 2012).
Ook bij non-fermenters ontwikkelde zich resistentie waardoor de surveillance van MDR Acinetobacter baumannii<\/i> en Pseudomonas aeruginosa<\/i> in 2009 opgestart werd.
In 2014 werd uiteindelijk ook een surveillance van resistente (vancomycine, glycopeptiden, linezolid) enterokokken opgestart omdat in deze periode meerdere Belgische ziekenhuizen met VRE-epidemie\u00ebn te kampen hadden.
Deelname aan sommige van deze surveillanceluiken werd verplicht: voor MRSA sinds 2006 (KB van 10 november 2006) en voor Gram-negatieve bacteri\u00ebn sinds 2015 (KB van 27 januari 2015). Momenteel is de deelname aan het VRE-surveillanceluik optioneel.<\/p>\n

Methodologie\u00a0<\/b><\/h3>\n

De surveillancegegevens worden geleverd door de microbiologische laboratoria van de deelnemende ziekenhuizen. Al de surveillanceluiken hebben enkel betrekking op gehospitaliseerde pati\u00ebnten.
Enkel data ontdaan van dubbels (type D) komen in aanmerking voor analyse. Een dubbel is een stam ge\u00efsoleerd bij een pati\u00ebnt waarvoor reeds een stam van eenzelfde species en zelfde antibiogram (of met eenzelfde resistentiemechanisme vb. een ESBL of een carbapenemase) opgenomen werd in de surveillance, ongeacht het type staal waaruit de stam ge\u00efsoleerd werd.
Alle surveillanceluiken hebben tot doel de epidemiologie van deze resistente bacteri\u00ebn op te volgen in de tijd. Enkel voor het MRSA-luik is een indicator toegevoegd om het aspect van nosocomiale verwerving in kaart te brengen.<\/p>\n

\u2018Resistentie<\/b>\u2019 wordt als volgt gedefinieerd :
o MRSA: <\/b>Staphylococcus aureus<\/i>, resistent voor meticilline\/oxacilline\u00a0
o Enterobacteriaceae <\/b> (E. cloacae, E. coli et K. pneumoniae<\/i>):
ESBL+: <\/b>productie van breedspectrum beta-lactamasen\u00a0
CPE+ :<\/b> productie van carbapenemasen\u00a0<\/p>\n

Resistentie voor 3de en\/of 4de generatie cefalosporines:\u00a0 <\/span><\/b>verminderde gevoeligheid (I of R) voor cefalosporines:
– van de 3de generatie (cefotaxime, ceftriaxone, ceftazidime)
– en\/of van de 4de generatie (cefepim),
(conform de EUCAST- of CLSI-criteria).<\/p>\n

Resistentie voor meropenem: <\/b> verminderde gevoeligheid (I\/R) voor meropenem, conform de EUCAST- of CLSI-criteria.<\/p>\n

o De non-fermenters:\u00a0
<\/b>Multiresistente Acinetobacter baumannii:<\/i><\/b> A. baumannii <\/i>resistent (R), of met verminderde gevoeligheid (I) voor meropenem (vertegenwoordiger van de klasse carbapenem-antibiotica). Sinds 2012, werd dit eenvoudig criterium gebruikt omdat meropenem-resistentie bij A. baumannii<\/i> systematisch geassocieerd wordt met multiresistentie voor andere antibioticaklassen.<\/p>\n

Multiresistente Pseudomonas aeruginosa:<\/i><\/b> verminderde gevoeligheid (I\/R) voor minstens 1 antibioticum in 4 van 5 volgende antibioticaklassen :<\/p>\n

– p\u00e9nicillines<\/i> : ticarcilline +\/- clavulaanzuur, piperacilline +\/- tazobactam
– 3de en 4de generatie cefalosporines: : <\/i>ceftazidime, cefepim
– carbapenemantibiotica :<\/i> meropenem, imipenem
– fluoroquinolones:<\/i> ciprofloxacine, levofloxacine
– minoglycosiden: <\/i>gentamicine, tobramycine, amikacine.<\/p>\n

o Enterokokken: <\/b> Enterococcus faecalis<\/i> en Enterococcus faecium <\/i><\/p>\n

Glycopeptide-resistente Enterococcus (GLYCO-R):\u00a0
<\/i><\/b>E. faecium <\/i>of E. faecalis <\/i>resistent voor vancomycine en voor teicoplanine\u00a0<\/p>\n

EUCAST-criteria:
<\/i><\/b>Vanco-R: MIC-breekpunt: > 4 mg\/L
zone diameter: < 12 mm
Teico-R: MIC-breekpunt: > 2 mg\/L,
zone diameter: < 16 mm<\/p>\n

CLSI-criteria: <\/i><\/b>\u00a0
<\/span>Vanco-R: MIC-breekpunt: \u2265 32 \u00b5g\/ml,
zone diameter: \u2264 14 mm
Teico-R: MIC-breekpunt: \u2265 32 \u00b5g\/ml,
zone diameter: \u2264 10 mm<\/p>\n

Linezolid-resistente Enterococcus (LINEZOLID-R) :\u00a0
<\/i><\/b>E. faecium<\/i> of E. faecalis <\/i>resistent voor linezolid\u00a0<\/p>\n

EUCAST-criteria:\u00a0
<\/i><\/b>Linezolid-R: MIC-breekpunt: > 4 mg\/L,
zone diameter: < 19 mm<\/p>\n

CLSI-criteria:
<\/i><\/b>Linezolid-R: MIC-breekpunt: \u2265 8 \u00b5g\/ml,
zone diameter: \u2264 20 mm<\/p>\n

De definitie van \u2018nosocomiaal verworven<\/i><\/b>\u2019 MRSA :
\u2022 infectie met of dragerschap van MRSA, verworven in het ziekenhuis, niet aanwezig bij opname of gekend in de voorgeschiedenis (voorbije 12 maanden).
\u2022 de eerste positieve MRSA-kweek werd afgenomen meer dan 48 uur na opname.<\/p>\n

Analyse van de gegevens\u00a0<\/b><\/h3>\n

De resultaten opgenomen in dit rapport hebben betrekking op het voorbije jaar (2015). Het betreft meestal jaargege-vens maar deelname aan \u00e9\u00e9n enkel surveillancesemester is eveneens toegestaan, behalve voor de surveillance van VRE waarvoor jaargegevens vereist zijn.<\/p>\n

Dit rapport beschrijft de epidemiologie van de opgevolgde resistente bacteri\u00ebn.<\/p>\n

De resistentieproportie (gemiddelde, mediane, min.\/max. en gemiddelde van de proporties) wordt berekend voor elk bestudeerd resistent bacterieel species, t.t.z. het percentage resistente bacteri\u00ebn binnen het totaal aantal ge\u00efsoleerde stammen (S\/I\/R) in het ziekenhuis tijdens de surveillanceperiode.<\/p>\n

Daarnaast wordt voor elk ziekenhuis de incidentie (per 1000 opnames) en de incidentiedensiteit (per 1000 hospitalisa-tiedagen) berekend.<\/p>\n

Om de resistentieproporties en incidentiecijfers te vergelijken volgens regio of ziekenhuisgrootte wordt de Kruskal-Wallis-test gebruikt.<\/p>\n

Om de evolutie van de cijfers in de tijd te bestuderen worden historische data gebruikt. Een test voor lineaire trend (lineaire regressie) wordt berekend om de jaarlijkse stijging of daling van de proporties of incidentiecijfers te meten (het ziekenhuis wordt dan als cluster in het model ingebracht). Het statistische significantie niveau werd vastgesteld op 0.05.<\/p>\n

Om meer te weten : <\/b><\/span> http:\/\/www.nsih.be\/download\/MRSA\/MRSA_ESBL_CPE_Y2015\/RAPPORT_AMR_Y2015_NL.pdf<\/a><\/p>\n

\t
<\/form> \t
\t\tDownload article as PDF<\/a> \t<\/div> <\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dit jaar vieren we de twintigste verjaardag van de surveillance van resistente bacteri\u00ebn in Belgische ziekenhuizen. Deze surveillance is een van de langstlopende surveillances in Europa.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2915,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[26,1],"tags":[],"class_list":["post-2955","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-26","category-non-classe"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2955","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2955"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2955\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3173,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2955\/revisions\/3173"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2915"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2955"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2955"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nosoinfo.be\/nosoinfos\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2955"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}